چهارم رمضان، سالروز وفات ملاخلیل قزوینی

نویسندۀ یادداشت: سید محمدناصر طباطبائی


 

مغنی اللبیب عن کتب الأعاریب (کتابخانۀ ملی ایران: 6066)
مغنی اللبیب عن کتب الأعاریب (کتابخانۀ ملی ایران: 6066)

 

 

از تحفة‌المتقین رازی حبله‌رودی تنها یک نسخه باقی مانده‌است[۱]، نسخه‌ای شدیداً مغلوط؛ از آغاز افتادگی دارد و کاتب رساله نیز مشخص نیست. این نسخۀ منحصربه‌فرد اولین رساله از مجموعۀ ۸۹۰۸ کتابخانۀ مجلس شوراست.

در پی نشانی از کاتب، مجموعه را زیرورو می‌کردم که با نام «محمدعلی شريف همدانی» مواجه شدم. جست‌وجوی نام کاتب در سامانۀ فهرستگان نسخ خطی، دست‌برقضا، با کاتبی دیگر آشنایم کرد: مير محمدشريف خراسانی بغدادی همدانی[۲]. به‌رسم کنجکاوی همیشگی، سرکی کشیدم به نسخۀ مير محمدشريف. حتی ارتباطکی نیز میان کاتبان همدانی‌ وجود نداشت، اما یادداشتی در بالای صفحۀ ۲۳۲ این نسخه توجهم را به خود جلب کرد: 

«تاریخ فوت آخوند ملا محمدتقی مجلسی، روز یکشنبه؛ تاریخ وفات ملا خلیل قزوینی، شب جمعه، ۴ رمضان المبارک ۱۰۸۹ [...]»

بی‌درنگ رفتم سراغ کتاب‌های تراجم: ریاض‌العلماء، أعیان‌الشیعة، طبقات أعلام الشیعة. هیچ‌کدام از روز وفات ملاخلیل ذکری به‌میان نیاورده بودند[۳]. از کیفِ کشف ناگهانی‌ام سرشار بودم که تقویم مرا به‌خود آورد. چه حسن تصادفی! امروز چهارم رمضان است، دقیقاً روز درگذشت فقیه و محدث نامدار عصر صفوی، ملا خلیل قزوینی[۴].

 

پی‌نوشت‌ها:

 

۱. نک: فنخا، ج ۷، ص ۵۹۰.

 

۲. نک: مغنی ‌اللبیب عن کتب‌ الأعاریب (کتابخانۀ ملی ایران: ۶۰۶۶).

 

۳. نک: ریاض‌ العلماء، ج ۲، ص ۲۶۲؛ أعیان الشیعة، ج ۶، ص ۳۵۵؛ طبقات أعلام الشیعة، ج ۸، ص ۲۰۳.

 

۴. جالب آن‌که بنابر نقل میرزا عبدالله افندی، زادروز ملاخلیل سوم رمضان ۱۰۰۱ ه.ق است. نک: ریاض‌ العلماء، ج ۲، ص ۲۶۲.

 

 

 

سبد خرید

رمز عبورتان را فراموش کرده‌اید؟

ثبت کلمه عبور خود را فراموش کرده‌اید؟ لطفا شماره همراه یا آدرس ایمیل خودتان را وارد کنید. شما به زودی یک ایمیل یا اس ام اس برای ایجاد کلمه عبور جدید، دریافت خواهید کرد.

بازگشت به بخش ورود

کد دریافتی را وارد نمایید.

بازگشت به بخش ورود

تغییر کلمه عبور

تغییر کلمه عبور

حساب کاربری من

سفارشات

مشاهده سفارش